logo

Fundacja
Instytut Studiów Strategicznych

Programy ISS

"Opisy programów edukacyjnych i badawczych"

Program INDEX Pamięci Polaków Zamordowanych i Represjonowanych przez Hitlerowców za Pomoc Żydom

Nie wiemy dokładnie ilu Polaków wzięło udział w ratowaniu swoich żydowskich współobywateli od śmierci z rąk niemieckiego okupanta w latach II wojny światowej. Liczby osób zidentyfikowanych z imienia i nazwiska wciąż stanowią tylko wierzchołek góry lodowej. Temat Ratujących w coraz szerszym stopniu stanowi integralną część polskiej narracji o II wojnie światowej. Program INDEX został powołany, by poszerzać i upowszechniać wiedzę na ten temat.
Program INDEX służy ustaleniu nazwisk i biografii Polaków oraz obywateli polskich innych narodowości (np. ukraińskiej, białoruskiej, litewskiej, ormiańskiej, niemieckiej), którzy na skutek działań nazistów ponieśli śmierć lub spotkali się z inną formą represji za pomoc udzielaną Żydom podczas II wojny światowej. Program jest podzielony na trzy obszary tematyczne: badania naukowe, upamiętnienie, edukacja i informacja. W pierwszym etapie programu została przeprowadzona wnikliwa, rzetelna kwerenda w archiwach niemieckich, austriackich, ukraińskich, białoruskich, litewskich, izraelskich, brytyjskich, amerykańskich i polskich. Prace te były prowadzone pod kierunkiem uznanych autorytetów naukowych. Honorowym przewodniczącym Rady Programowej został prof. Władysław Bartoszewski. Informacje i dokumenty były również zbierane za pośrednictwem mediów, u bezpośrednich świadków i ich spadkobierców. Efekty badań były i są prezentowane podczas seminariów naukowych i konferencji.
Kolejnym etapem programu jest stworzenie strony internetowej „Małopolska Mapa Pomocy Żydom” dokumentującej i wyświetlającej informacje dotyczące mieszkańców Małopolski, którzy w czasie II wojny światowej pomagali osobom żydowskiego pochodzenia i spotkały ich za to represje ze strony niemieckiego okupanta. Mapa w nowoczesny i atrakcyjny dla odbiorcy sposób zaprezentuje miejsca tragicznych wydarzeń, ich wojenną historię a także przedstawi wszystkie dostępne informacje dotyczące pomagających i represjonowanych pochodzące z kwerendy historycznej, archiwistycznej, zebranej podczas wywiadów w terenie i w ramach dokumentacji etnograficznej. Strona internetowa będzie również zawierać informacje o osobach pochodzenia żydowskiego z terenu obecnego województwa małopolskiego którzy przeżyli wojnę.
Chcemy złożyć szczególne podziękowania partnerom Fundacji Instytut Studiów Strategicznych, zaangażowanym w realizację programu Index: Fundacji PZU, Narodowemu Centrum Kultury, Fundacji Kronenberga, Fundacji „Pamięć i Przyszłość” oraz Województwu Małopolskiemu.

KONTAKT:

Fundacja Instytut Studiów Strategicznych
ul. Mikołajska 4,
31-027 Kraków,
tel./fax: +48 12 421 62 50
NIP: 676-01-02-235
Sekretariat czynny:
od poniedziałku do piątku
od godz. 8.30 do godz. 16.30